TENAP Haziran Sprintini Tamamladı: Bakanlık Sekiz Sanayi Sektöründe Atıksu Profili Çıkarıyor

TENAP: Türkiye Endüstrisinin Atıksu Röntgeni

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yürütülen Türkiye'nin Endüstriyel Atıksu Profilinin Belirlenmesi Projesi (TENAP), haziran ayında art arda gerçekleştirdiği sektörel çalıştay ve saha ziyaretleriyle hız kazandı. 26 Haziran 2026 tarihinde Bakanlık'ın TENAP portalı üzerinden duyurulan haberlere göre, ay içinde aşağıdaki sektörlerin sektörel çalıştayları tamamlandı:

Enerji üretimi
Süt ve süt ürünleri üretimi
Ham deri işleme
Cam üretimi
Petrokimya, hidrokarbon üretimi ile petrol rafinasyonu ve madeni yağ üretimi
Gübre üretimi
Deterjan ve benzerleri ile sabun üretimi

Bunlara ek olarak haziran ayı sektörel saha ziyaretleri de tamamlanmış durumda.

Projenin Amacı: Yeni Deşarj Kriterleri İçin Veri Tabanı

TENAP, Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğü koordinasyonunda yürütülen kapsamlı bir veri toplama, karakterizasyon ve modelleme çalışmasıdır. Açılış toplantısı 27 Aralık 2024'te yapılan proje, Türkiye sanayisinin sektör bazında atıksu karakterizasyonunu, debi ve kirletici yüklerini, mevcut arıtma teknolojilerini ve uyum durumunu belirlemeyi hedefliyor.

Projenin temel çıktıları arasında şunlar bulunuyor:

Sektörel kirletici profili: Her bir sanayi kolu için tipik kirletici parametre seti (organik yük, azot, fosfor, ağır metal, özel kirleticiler vb.)
Tasarım kriterleri güncellemesi: Mevcut Su Kirliliği Kontrolü Yönetmeliği'nin (SKKY) sektör eklerinin güncellenmesine altyapı oluşturma
AB uyumu: Avrupa Birliği Endüstriyel Emisyonlar Direktifi (IED) ve Kentsel Atıksu Arıtma Direktifi (UWWTD) ile uyum için referans veri tabanı

Sektör Bazında Yaklaşım Niye Önemli?

Türkiye'de endüstriyel atıksu deşarj regülasyonu uzun süredir genel parametreler üzerinden işliyordu — KOİ, BOİ, askıda katı, pH gibi. Ancak modern arıtma rejimleri, sektör spesifik parametre setleri talep ediyor: süt ürünleri tesisinde yağ ve gres, ham deride krom ve sülfür, petrokimyada fenol ve polisiklik aromatik hidrokarbonlar (PAH), gübrede amonyum azotu ve fosfat gibi.

Bakanlığın seçtiği sektörler, Türkiye'nin atıksu yükünün önemli bölümünü üreten kollar. Petrokimya ve rafinaj sahası başta olmak üzere, deri ve cam üretimi de Marmara, Ege ve Çukurova havzalarında yüzey suyu kalitesini doğrudan etkileyen sanayilerin başında geliyor.

Saha Ziyaretleri: Gerçek Verinin Sahadan Toplanması

Çalıştayların yanı sıra haziran ayı saha ziyaretleri de TENAP'ın somut adımlarından biri. Bu kapsamda ekipler, gerçek üretim tesislerinden numune alımı, debi ölçümü ve süreç analizi yaparak masa başı verisinin yerine gözlem temelli veri seti oluşturuyor. Bu yöntem, tipik AB Best Available Techniques (BAT) referans dokümanlarının (BREF) Türkiye versiyonlarının hazırlanması için zorunlu girdi sağlıyor.

Neden Önemli

Türkiye sanayisinin atıksu deşarjı, son on yılda hem çevresel yaptırım hem de AB uyum süreci açısından ciddi baskı altında. Endüstriyel Atıksu Yönetmeliği Taslağı uzun süredir gündemde tutuluyor; TENAP'ın çıktıları, bu yönetmeliğin sektör eklerinin somut veriyle güncellenmesini sağlayacak.

Türkiye'de endüstriyel atıksu paydaşları — OSB yöneticileri, çevre danışmanlık firmaları, üniversite araştırma grupları ve sanayiciler — bu çalıştay sürecinin çıktılarını yakından izliyor. Yeni deşarj limitleri, ileri arıtma yatırımı ihtiyacını şekillendirecek; özellikle TSE/ISO uyumlu numune alma protokolleri ve online izleme zorunlulukları açısından sektörün yatırım planlaması bu rapora bağlı.

Kaynak: [TENAP Portalı (csb.gov.tr) — Sektörel Çalıştay Haberleri (26 Haziran 2026)](https://tenap.csb.gov.tr/haberler)